RTV Zulthe maakt video’s over de impact van laaggeletterdheid 

Lang niet iedereen is zich bewust van de uitdagingen waar mensen met een beperking dagelijks tegenaanlopen, aldus RTV Zulthe. Maar empathie en begrip voor elkaar begint vaak bij bewustzijn. Met korte gescripte video’s geeft de omroep van de gemeenten Noordenveld en Westerkwartier een inkijkje in de leefwereld van laaggeletterden.  

“Als omroep denk je dat je je publiek goed kent”, zegt Serena Caruso, eindredacteur van RTV Zulthe. “Maar er zijn altijd blinde vlekken, groepen die je niet in beeld hebt en misschien ook niet bereikt. Zo vroegen wij ons af, of mensen die minder goed lezen en schrijven onze uitzendingen wel kunnen volgen. Op onze website bieden we enkele faciliteiten: voorlezen, uitleg van moeilijke woorden, tekst vertalen naar simpele tekst en de optie om een artikel groter in beeld te brengen. Maar we wilden meer voor ze doen.” 

Bewustzijn creëren
“We weten dat gemeenten met hetzelfde probleem kampen”, vervolgt Serena. “Zij communiceren via folders en websites, maar zijn die altijd begrijpelijk voor laaggeletterden? Onlangs ontvingen inwoners van Veenhuizen een brief die zo lastig leesbaar was, dat er vragen over zijn gesteld in de gemeenteraad. Daar hebben we een ludiek video-item over gemaakt.” 

“We wilden de doelgroep beter begrijpen en namen contact op met diverse belangenverenigingen. De voornaamste les: dé stap naar een toegankelijke samenleving is bewustzijn. Dus meer kennis van – en begrip voor – de beperking die laaggeletterden ervaren. Het is soms een taboe: mensen schamen zich dat ze analfabeet zijn of slecht kunnen lezen en schrijven.” 

Video’s over laaggeletterdheid
Meer bewustzijn in de samenleving. Vanuit die gedachte kwam RTV Zulthe op het idee om video’s te maken over concrete problemen van laaggeletterden. Serena: “Acteurs spelen scenes die ook echt zouden kunnen gebeuren. Ons eerste filmpje gaat over iemand die bij de dokter komt. De patiënt krijgt medicatie mee met een etiket over de aanbevolen dosering. Het probleem: hij kan dit niet lezen, met als gevolg dat de medicijnen niet werken. Het scenario is klaar, we gaan nu opnemen en monteren om de video zo snel mogelijk te publiceren.” 

Ideeën voor andere scenario’s liggen klaar. Serena: “We denken aan een verhaal over iemand die de buurtbarbecue mist, omdat hij de uitnodiging niet kan lezen. Zo willen we duidelijk maken welke impact laaggeletterdheid heeft. Het zijn films van zo’n dertig seconden, de spanningsboog ligt nu eenmaal laag tegenwoordig. En we moeten het aankunnen met ons personeel, als omroep kom je altijd handjes tekort. Het is een experiment. We zitten nog in de beginfase en leren al doende. De films zenden we uit via onze televisie en online kanalen. En we kijken of we iets met radio kunnen doen.” 

Toegankelijkheid op de agenda
RTV Zulthe heeft het thema toegankelijkheid definitief op de agenda staan. “We hebben contact met de taalhuizen”, geeft Serena aan. “We zijn bij hun taalbingo geweest, waarbij mensen op een speelse en laagdrempelige manier beter Nederlands leren. Op de planning staat een interview met een van de wethouders van Noordenveld, die taalambassadeur is.” 

“Er zijn allerlei beperkingen. Ook op mensen met bijvoorbeeld mobiele of visuele beperkingen hebben we nog te weinig zicht. Andere mensen zijn snel overprikkeld en hebben last van harde muziek in een café. Voor al die groepen willen we er als omroep zijn. Onze ambitie is dat zij uitzendingen kunnen volgen én dat de samenleving zich meer bewust wordt.” RTV Zulthe heeft – over inclusie gesproken – meerdere medewerkers in dienst met een beperking.